چگونه اژدهای فرونشست زمین را می بلعد ؟

فرونشست به خانه های مسکونی رسیده است

به گزارش پایگاه خبری سیمین ، وسعت پهنه ‌بندی فرونشست زمین در ایران به حدود ۱۵۸ هزار کیلومتر مربع می‌رسد که حدود ۱۰ درصد از مساحت کشور را در بر می‌گیرد.

علیرضا زاکانی شهردار تهران ، می گوید : برداشت آب‌ از سفره های زیر زمینی تهران و عدم جایگزینی باعث پیش روی فرونشست از سوی جنوب تهران به سمت مرکزی ، شده است.

مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی نیز در سال 1402 نسبت به آثار مخرب کاهش آب‌های زیرزمینی از جمله فرونشست در پایتخت و بیشتر دشت‌های کشور هشدار داد و اعلام کرد: در محدوده ی جنوب غرب شهر تهران فرونشست ۱۷ سانتیمتر در سال ثبت و گزارش شده است.

معاون عمرانی فرمانداری تهران درگفتگو با سیمین ، فرونشست جنوب و جنوب غربی تهران را یک معضل دانست و گفت : براساس بررسی های انجام گرفته فرونشست تهران به 29سانتیمتر در سال رسیده است .

سعید بشیری ، افزود : پدیده فرونشست یک پدیده ی طبیعی است اما ناشی از موضوعات انسان ساز و حاصل دست اندازی در طبیعت هم می باشد.

وی ، عامل اصلی فرونشست تهران را استفاده بیش از حد از منابع آب و خشک شدن آب های زیرزمینی دانست و افزود: این بی توجهی به منابع آب ، پدیده فرونشست را تشدید کرده و متاسفانه ، برای معضل فرونشست به صورت کارگروه و کمیته ، ساز و کار مشخصی وجود ندارد و در گذشته به این موضوع ویژه پرداخته نشده است .

وی تصریح کرد : اما اکنون در معاونت عمرانی فرمانداری تهران به صورت ویژه در دستورکار قرارگرفته و اساتید دانشگاه علم و صنعت و صاحب نظران مختلف درحال بررسی وضعیت فرونشست تهران هستند.

معاون هماهنگی امورعمرانی فرمانداری تهران ، گفت : نقشه هایی از سازمان نقشه برداری کشور و سازمان زمین شناسی تهیه شده که بیانگر آن است که دراین چند سال اخیر وضعیت فرونشست تهران تشدید شده است.

سعید بشیری ، افزود: دریک سری مقاطع تصور براین بود که فرونشست ها ، کاهش یافته درحالی که چنین نیست فرونشست به نزدیکی لایه های بالایی بستر زمین رسیده و بیانگر این است که در شناسایی و رفع معضل فرونشست خیلی دیرعمل ، کرده ایم .

فرونشست استان اصفهان را تهدید می کند

فرمانداربرُخواراز توابع اصفهان نیزدر گفتگو با سیمین از نگرانی این شهرستان از پیشرفت فرونشست به مناطق مسکونی ، گفت : فرونشست معضلی است که اکنون کشور ایران ، درگیر آن شده است و در دشت بزرگ برخوارکه قسمتی از شاهین شهر را هم در بر می گیرد  به شدت ، فرونشست در حال پیش روی است .

محمد رضا قربانی ، افزود : دربرخی نقاط بیابانی و شهرهای بُرخوار به ویژه در شهرحبیب آباد آثار فرونشست مورد آزار و اذیت مردم شده است .

به گفته وی ، یکی ازمهترین عامل های فرونشست زمین ،  برداشت آب های زیرزمینی به صورت غیرمجاز و برداشت بیش از حد ، می باشد .

وی تصریح ، کرد : با بسته شدن رورخانه ی زاینده رود آب داخل کانال ها و شبکه ی آب رسانی به مزارع ، خشک شده وبرداشت آب های زیرزمینی ، بیش از اندازه شده و فرونشست تشدید شده است .

فرماندار برُخوار ، گفت : شهرستان برخوار تاکنون از فرونشست زمین صدماتی زیادی همچون تخریب چند خانه ، مدرسه و خانه بهداشت را داشته است.

محمد رضا قربانی ، افزود : یکی از راهکارهای فرونشست ، هوشمند کردن کنتورهای برداشت آب کشاورزی است که اکنون درحدود نیمی ازچاههای شهرستان مجهزبه کنتورهوشمند ، شده اند .

به گفته وی ، در این طرح تا حدودی برداشت آب کنترل شده است ولی با توجه به کمبود بارندگی هنوز آبخوان های زیرزمینی تغذیه نشده وبرداشت آب ازسفره های زیرزمینی شهرستان نسبت به وردی آبخوان ، بیشتراست .

وی تصریح ، کرد :تلاش می کنیم از ظرفیت آب پساب شهرستان برای تغذیه آبخوان ها استفاده کنیم .

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان اصفهان نیز به خبرنگار سیمین ، گفت :خشک شدن چشمه ساران در مناطق کاشان و تخریب آب خوان ها توسط معادن درارتباط با فرونشست های کاشان مهم وموثر، است .

احمدرضا لاهیجان ‌زاده ، افزود : به هرحال کاشان یکی از شهرستان هایی ست که بحث آب درآن بسیارحائز اهمیت است و خشک شدن چشمه ها به علت تخریب معادن نیز یک بحران است .

وی تصریح کرد : برداشت از سفره های آب زیرزمینی بیش ازحد امکان وتخریب چشمه ساران باید به صورت جدی مورد بررسی و تصمیم گیری قرار گیرد.

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان اصفهان ، گفت : میزان برداشت آب از میزان جبران آب بسیاربالاتررفته و باعث افت بسیار زیاد آبخوان ها  شده و این حادثه ،  فرونشست را تشدید می کند.

احمدرضا لاهیجان‌ زاده ، افزود : متاسفانه فرونشست در دشت کاشان جزء دشت قرمز کشوراست و به هرحال بحث آب در کاشان باید در اولویت اول باشد.

به گفته وی ، در کشور در دشت کلان شهر اصفهان و برخوار و شاهین شهر نیز فرونشست در حال پیش روی است و ویژگی آن چنین است که در داخل شهر این فرونشست ها  اتفاق افتاده و می‌تواند موجب مهاجرت مردم شود.

به گفته وی ، پدیده ی فرونشست یک معضلی است که منجربه تخریب مکان های مسکونی و مراکز حساس مانند مدارس و….  می شود.

وی صرفه جویی در مصرف آب را مهترین راهکار فرونشست دانست و افزود : چه در حوزه ی مصارف خانگی و چه درحوزه ی کشاورزی به صورت جد باید برنامه یی منسجم و راهبردی برای کاهش مصرف آب طراحی و اجراء کرد.

وی تصریح ، کرد : کاشت گونه های کم آب بر در کشاورزی از دیگر راهکارهای ، مهار فرونشست است .

مدیرکل بحران مدیرکل بحران استانداری اصفهان نیز درگفتگو با خبرنگار سیمین ، تصریح کرد : فرونشست زمین دردشت اصفهان ، برخوارو دشتهای پر خطر دیگر از جمله مهیار شمالی و جنوبی ، کاشان ، اردستان، فلاورجان و گلپایگان با استفاده از تکنیک دورسنجی و دستگاهای جی پی. اس ، توسط سازمان های زمین شناسی، نقشه برداری و مرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی مورد ارزیابی قرار گرفته است .

منصور شیشه فروش ، افزود : نرخ محاسبه شده دراین دشت ها توسط سازمان زمین شناسی بین ۵ تا ۱۸ سانتیمتر درسال در مناطق مختلف تعیین گردیده است .

به گفته ی وی ، براین اساس در سال ۱۴۰۱ مرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی اصفهان گزارش مطالعاتی با هدف ارایه راهکارهای اجرایی کاهش خطرات فرونشست زمین در محدوده های سکونتگاهی اصفهان ارایه نمود .

وی تاکید ، کرد : با توجه به طرح موضوع در جلسات ستاد مدیریت بحران استان به منظور پیشگیری از آثار مخرب این پدیده و جلوگیری از بروز خسارات فرونشست زمین که به عنوان یک ابرچالش برای اصفهان تهدید جدی می باشد.

مدیرکل بحران استانداری اصفهان ، گفت : نیاز است ضمن توجه ملی برای پیشگیری و کنترل این پدیده  اقدامات زیر توسط بخشهای اجرایی در اسرع وقت دراستان به اجرا درآید.

منصور شیشه فروش ، افزود : تداوم انجام عملیات  سنجش فرونشست زمین  توسط سازمانهای زمین شناسی و نقشه برداری  کشوربا استفاده از تکنیک های دور سنجی ، پردازش تصاویر ماهواره ای و بررسی های میدانی با نصب دستگاههای جی پی اس در ۲۵ ایستگاهاه جانمایی شده در شهر اصفهان و انجام مطالعات پهنه بندی خطر و تعیین نرخ فرونشست زمین در دشتهای دامنه داران کوهپایه و نجف آباد و تعیین سطح ایستابی و ضخامت آبخوان میزان تغییرات افت سطح آبهای زیرزمینی در دشتهای ممنوعه بحرانی و بررسی آن برروند فرونشست زمین با حفر چاههای شناسایی توسط شرکت آب منطقه ای  اصفهان و با تخصیص اعتبار از وزارت نیرو به استان اصفهان ، صورت گیرد .

به گفته وی ، جریان دایمی زاینده رود تا تالاب گاوخونی برای تعادل بخشی به آبخوان و جلوگیری از افت شدید سطح ایستابی بخصوص در محدوده کلان شهر اصفهان با اقدام ویژه وزارت نیرو برای  اجرای طرحهای تامین آب و احیای زاینده رود احیای آبخوان و تغذیه سفره های آب زیرزمینی و جلوگیری از بارگذاریهای غیر مجازوانتقال آب به مناطق خارج حوضه و مغایر با مصوبات شورای عالی آب در بالادست زاینده رود ، انجام پذیرد .

وی تصریح ، کرد : اعمال مدیریت یکپارچه زاینده رود از سراب تا پایاب  توسط وزارت نیروشناسایی ومسدود نمودن چاههای غیرمجاز و نصب کنتورهای هوشمند آب برروی چاهها  توسط شرکت آب منطقه ای و تخصیص اعتبار اجرای طرح  توسط وزارت نیرو، انجام مطالعات پهنه بندی خطر فرونشست زمین در شهر اصفهان با هدف تعیین زون های خطر، الزامی است.

مدیرکل بحران مدیرکل بحران استانداری اصفهان از دیگر برنامه ها را اجرای طرحهای تعادل بخشی و جمع اوری و هدایت روان آبهای سطحی و تغدیه سفره های آب زیرزمینی از طریق چاههای جذبی. تفکیک آب باران ساختمانها و تزریق آن به چاهها را لازم دانست وگفت : شهرداری اصفهان نسبت به تکمیل طرح مطالعاتی که  از طریق مشاور، ۷۰ در صد پیشرفت دارد را برای ارایه راهکارها ی اجرایی کاهش اثرات این پدیده دردشت اصفهان اقدام نماید.

منصور شیشه فروش ، افزود :مرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی  نسبت به انجام مطالعه و تدوین آیین نامه ساخت و ساز در پهنه های متاثر از فرونشست زمین و نیز تدوین آیین نامه  بهسازی ساختمانهای اسیب دیده از این پدیده در مناطق خطر پذیر اقدام نمایند

به گفته وی ، سازمان برنامه و بودجه کشور برای اجرای طرحهای کاهش اثرات این پدیده در دشت اصفهان نسبت به تسریع دراختصاص اعتبار مصوب به میزان ۶۰۰ میلیارد ریال به استان اصفهان اقدام نمایند

وی تصریح کرد :وزارت جهاد کشاورزی نسبت به اختصاص اعتبارات و بسته های حمایتی اعتباری به استان برای اجرای طرح الگوی کشت  اجرای طرحهای اب و خاک و ابخیزداری اقدام نمایند.

تمام /